Hukuki sorunlarınıza güvenilir çözüm

Çekişmeli Boşanma Davaları Nedir? Süreç, Deliller ve Merak Edilenler (2025 Rehberi)

Çekişmeli boşanma davalarında, profesyonel avukat desteği, hakların korunması ve sürecin sağlıklı ilerlemesi için önemlidir.

Av. Ceren KIZARTICI

12 Mayıs 2025

Adana hukuk bürosu

Çekişmeli Boşanma Davaları Nedir? Süreç, Deliller ve Merak Edilenler (2025 Rehberi)

Evlilik birliği, eşlerin duygusal, sosyal ve maddi bağ kurarak hayatlarını birlikte sürdürdükleri hukuki bir kurumdur. Ancak bazı durumlarda evlilik, taraflar için sürdürülemez hale gelebilir. Bu noktada devreye giren boşanma, evliliği sona erdirmenin yasal yoludur. Boşanma süreci; eşlerin uzlaşma durumlarına göre anlaşmalı veya çekişmeli boşanma şeklinde yürütülür. Tarafların boşanma ve boşanmanın sonuçları üzerinde uzlaşamaması durumunda devreye giren çekişmeli boşanma davası, daha uzun süren ve taraflar arasında hukuki mücadelenin yoğun olduğu bir süreçtir.

1. Çekişmeli Boşanma Nedir?

Çekişmeli boşanma, eşlerin boşanma kararı almalarına rağmen nafaka, tazminat, mal paylaşımı ve çocukların velayeti gibi boşanmanın hukuki sonuçları konusunda uzlaşamaması durumunda ortaya çıkan bir boşanma türüdür. Bu davalarda, taraflar arasında ciddi anlaşmazlıklar bulunur ve süreç, genellikle mahkeme hakiminin kararıyla sonuçlanır.

Çekişmeli boşanma davası, anlaşmalı boşanmaya göre daha uzun sürebilir ve daha karmaşık bir yargılama süreci içerir. Hâkimin, deliller ve tanık beyanları ışığında karar vermesi gerektiğinden, tarafların tüm iddialarını hukuki temellere dayandırması büyük önem taşır.

2. Çekişmeli Boşanma Sebepleri Nelerdir?

Çekişmeli boşanma davaları, tarafların boşanmak istemesine rağmen boşanmanın gerekçeleri ve sonuçları konusunda uzlaşamaması nedeniyle açılır. Türk Medeni Kanunu’nda belirtilen yasal boşanma sebepleri, bu tür davaların temelini oluşturur. Taraflar, birbirlerine karşı ileri sürdükleri iddiaları belgeler, tanıklar ve diğer delillerle destekleyerek haklarını savunur. Bu da çekişmeli boşanma sürecini hem uzatır hem de karmaşık hale getirir.

Türk Medeni Kanunu'na göre başlıca çekişmeli boşanma sebepleri şunlardır:Zina (Aldatma):

Eşlerden birinin sadakat yükümlülüğünü ihlal ederek başka biriyle cinsel ilişki yaşaması durumudur. Zina, özel ve genel boşanma nedenlerinden biridir. Ancak, aldatmanın somut delillerle ispat edilmesi gerekir, bu da sürecin çekişmeli hale gelmesine neden olabilir.

Şiddetli Geçimsizlik (Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılması):

Eşler arasında ciddi iletişim sorunları, sürekli tartışmalar, fiziksel ya da psikolojik uyumsuzluk gibi nedenlerle evliliğin sürdürülemez hale gelmesidir. En sık karşılaşılan çekişmeli boşanma sebebidir.

Terk:

Eşlerden birinin ortak konutu haklı bir neden olmaksızın terk etmesi ve en az 6 ay boyunca dönmemesi durumudur. Terk, somut şartları ispatlanması gereken bir çekişmeli boşanma sebebidir.

Akıl Hastalığı:

Eşlerden birinin evliliği sürdüremeyecek düzeyde sürekli ve ciddi bir akıl hastalığına sahip olması hâlinde, bu durum da boşanma gerekçesi olabilir. Resmî sağlık raporuyla belgelenmelidir.

Suç İşleme ve Haysiyetsiz Yaşam Sürme:

Eşlerden birinin ağır bir suç işlemesi ya da toplumun genel ahlak kurallarına aykırı, haysiyetsiz bir yaşam tarzı benimsemesi boşanma nedenidir. Bu tür davranışlar, diğer eşin evlilik birliğini sürdürmesini imkânsız hale getirebilir.

3. Çekişmeli Boşanma Davası Aşamaları Nelerdir?

Çekişmeli boşanma davası, tarafların boşanma şartlarında anlaşamaması durumunda yürütülen uzun ve karmaşık bir yargı sürecidir. Bu süreç, aşağıdaki temel aşamalardan oluşur:

Dava Açma (Dilekçe ile Başvuru)

Çekişmeli boşanma süreci, eşlerden birinin aile mahkemesine boşanma dilekçesi sunmasıyla başlar. Dilekçede, boşanma sebepleri, talepler (nafaka, tazminat, velayet vs.) ve dayanak deliller açıkça belirtilmelidir. Bu aşamada hukuki destek alınması, sürecin sağlıklı ilerlemesi açısından önemlidir.

Delil Sunma ve İspat Yükümlülüğü

Çekişmeli boşanma davalarında iddiaların ispatlanması şarttır. Taraflar, ileri sürdükleri iddiaları desteklemek amacıyla tanık beyanları, resmî belgeler, görsel kanıtlar, raporlar gibi delilleri mahkemeye sunar. Zina, terk, şiddetli geçimsizlik gibi sebeplerin varlığı bu delillerle ortaya konulmalıdır.

Duruşmalar (Celseler)

Mahkeme, tarafları dinleyerek iddiaları değerlendirir. Birden fazla duruşma yapılabilir. Her duruşmada taraflar söz alır, karşılıklı savunmalar yapılır ve mahkeme gerek görürse yeni delillerin sunulmasını isteyebilir. Bu süreçte dava uzayabilir ve karmaşıklık artabilir.

Uzman Görüşü ve Bilirkişi Raporları

Özellikle çocukların velayeti ve mal paylaşımı gibi konuların değerlendirilmesinde, hakim psikolog, pedagog veya sosyal hizmet uzmanı gibi profesyonellerden rapor talep edebilir. Gerekirse mali bilirkişi raporları da hazırlanır. Bu raporlar, hakimin adil bir karar vermesine yardımcı olur.

Mahkeme Kararı

Tüm delil ve beyanların değerlendirilmesinin ardından mahkeme, boşanmanın gerçekleşip gerçekleşmeyeceğine ve bununla birlikte nafaka, tazminat, velayet ve mal paylaşımı gibi konulara ilişkin kararını verir. Karar, gerekçeli olarak yazılır ve taraflara tebliğ edilir.

4. Çekişmeli Boşanma Sonuçları Nelerdir?

Çekişmeli boşanma davası, taraflar arasındaki anlaşmazlıklar ve hukuki talepler doğrultusunda çeşitli sonuçlar doğurabilir. Bu süreçte, hâkimin verdiği kararlar, her iki tarafın haklarını belirleyerek, boşanmanın getirdiği hukuki ve sosyal değişiklikleri düzenler. İşte çekişmeli boşanma davalarının olası sonuçları:

Boşanma Kararı

Çekişmeli boşanma davası sonucunda hâkim, taraflar arasında yaşanan anlaşmazlıklara rağmen boşanmanın gerçekleşip gerçekleşmeyeceğine karar verir. Boşanma kararı verildiyse, hâkim ayrıca mal paylaşımı, nafaka ve velayet gibi boşanmanın hukuki sonuçları hakkında da bir hüküm verir. Taraflar, boşanma kararını takiben yeni düzenlemelere tabii olurlar.

Nafaka ve Tazminat Kararları

Çekişmeli boşanmalarda en sık karşılaşılan konulardan biri nafaka ve tazminattır. Boşanma kararından sonra, hâkim, tarafların mali durumunu, katkılarını ve boşanmanın kişisel etkilerini göz önünde bulundurarak şu kararları verebilir:

  • Yoksulluk nafakası: Boşanma sonrası bir eşin maddi olarak zor duruma düşmesi halinde ödenen nafaka.
  • İştirak nafakası: Çocukların bakım ve ihtiyaçları için, velayeti olmayan eşin diğerine ödeme yapması.
  • Maddi ve manevi tazminat: Boşanmanın ardından, eşlerden birinin diğerine maddi zarar ve duygusal tazminat ödemesi gerekebilir.
Çocukların Velayeti ve Ziyaret Hakları

Çekişmeli boşanmalarda, çocukların velayeti çoğunlukla tartışmalı bir konu olabilir. Hakim, çocuğun en iyi çıkarlarını göz önünde bulundurarak, velayeti hangi ebeveyne vereceğine karar verir. Ayrıca, diğer eşin çocukla görüşme hakları belirlenir. Çocuğun üstün yararı her zaman ön planda tutulur. Taraflar, çocukla ilgili düzenlemeleri mahkeme kararına göre uyumlu şekilde yerine getirmek zorundadır.

5. Çekişmeli Boşanma Davasında Hukuki Danışmanlık

Çekişmeli boşanma davaları, hukuki karmaşıklığı ve taraflar arasındaki duygusal gerilim nedeniyle profesyonel bir avukat desteği gerektirir. Bu tür davalarda, bir avukat yalnızca müvekkilinin haklarını savunmakla kalmaz, aynı zamanda davanın doğru bir şekilde yönetilmesine de yardımcı olur. Çekişmeli boşanma süreçleri, özellikle boşanmanın finansal ve duygusal yönleri nedeniyle titizlikle ele alınması gereken davalardır. Küçük bir hata, davanın yönünü değiştirebilir ve büyük yanlışlara yol açabilir.

Çekişmeli boşanma davalarında, aşağıdaki sebeplerden ötürü hukuki danışmanlık almak son derece önemlidir:

  • Mal Paylaşımı ve Nafaka: Bu tür davalarda, mal paylaşımı ve nafaka talepleri karmaşık olabilir. Avukat, müvekkilinin mali haklarını savunarak, yasal düzenlemelere uygun şekilde çözüm arar.
  • Tazminat Talepleri: Maddi ve manevi tazminat talepleri, sürecin önemli bir parçasıdır. Avukat, müvekkilinin duygusal ve maddi zararlarını en iyi şekilde hukuken tespit eder.
  • Çocukların Velayeti: Çekişmeli boşanmalarda, çocukların velayet hakları en hassas konulardan biridir. Avukat, çocuğun en iyi çıkarlarını gözeterek, hukuki süreçleri doğru şekilde yönlendirir.

Sonuç olarak, çekişmeli boşanma davaları, her iki tarafın da haklarını savunduğu ve çeşitli hukuki süreçlerin birbirine bağlı olduğu karmaşık dava türleridir. Boşanma sırasında nafaka, mal paylaşımı, tazminat ve çocukların durumu gibi pek çok önemli konu titizlikle ele alınmalıdır. Taraflar arasındaki anlaşmazlıkların çözülmesi için hukuki bir süreç gereklidir ve bu süreçte profesyonel destek almak, daha sağlıklı bir sonuca ulaşılmasına yardımcı olabilir.